Alanın mevcut durumu ve geleceği

        Günümüzde hızla gelişen teknoloji ve kentleşme insan yaşamını birçok yönden etkilemektedir. Dünya üzerinde çeşitli kültürlerin yok olmasıyla beraber insanların eski kültürel değerleri de hızla yok olmuştur. Dolayısıyla eski kültürel değerlerin saklanarak korunması oldukça önem kazanmaktadır. Bir ulusun kültür değerlerini en iyi yansıtan öğeler olan el sanatları, asırlar boyu toplumların sanat anlayışlarını ve yaşam tarzlarını aktarmada etkin bir rol oynamıştır. Aynı zamanda eğitim, bilim, teknik ve diğer alanlardaki gelişme düzeyi ile el sanatlarındaki gelişme düzeyi paralellik göstermektedir.

        Türk el sanatlarımızın hemen hepsi, halk sanatlarımız içinde önemli bir yerde ve köklü bir geçmişe sahiptir. El sanatlarımız içinde geniş yer bulan yöresel bebek yapımı, örücülük, değerli ve yarı değerli taş işlemeciliği, ağaç işlemeciliği ve gümüş kazaz örücülüğü, ile yapılan sanat eserleri insanımızın duygu ve düşüncelerini yansıtmıştır. Anadolu insanı parçaları birleştirmiş üzerine örtü yapmış, doğadaki bitkileri örerek hem günlük yaşamına taşımış hem de kendine bir uğraş bir meslek edinmiştir. Yünü teriyle yoğurarak keçe yapmış, kışın soğuktan kendini korumayı bilmiştir. Anadolu kadını dokuduğu her halının ve kilimin desenlerine mana yükleyerek hüznünü, sevincini dileğini motiflerle anlatmıştır. Her ne kadar , sanayinin gelişmesiyle beraber, el sanatları yok olmaya yüz tutmuş gibi görünse de teknoloji ile yarışını sürdürmeye devam etmektedir. Dokumacılık konusunda belirleyici etken olan iklim şartları ve ihtiyaçlar, farklı kültürlerde farklı malzemeyle dokumanın yapılmasına neden olmuştur. Dokuma alanında kullanılan malzemeler önceleri dallar ve kamışlardır. Bunların basit bir biçimde örülmesiyle başlayan süreçte, daha sonraki aşamalarda yün, pamuk, tiftik, ipek, keten ve kenevir gibi bükülebilirliği, yumuşaklığı daha fazla olan malzemeler kullanılmıştır. Anadolu’da yapılan kirkitli dokumalarda motifleri geometrik desenler, bitki motifleri, stilize edilmiş hayvan figürleri ile kûfi yazılar oluşturur. Bunlar zenginleşerek günümüze kadar gelmiştir. Nakış, dikişin dekoratif bir şekilde yapılmasından doğmuştur ve insanlık tarihi kadar eskidir. Türk nakışlarının, halk sanatlarımız içinde önemli bir yeri ve köklü bir geçmişi vardır. Türk işleme sanatı çok eski devirlere Orta Asya’ya dayanır. İlk yapılan işlemeler hakkında fazla bilgi yoktur. Ancak kazılardan çıkan heykellerin üzerindeki elbiselerin işli oluşu İbrani tarihinde Nuh’un kızının ilk nakışlı kemeri kullandığının anlatılışı bu sanatın köklü bir geçmişi olduğunu anlatmaktadır. Nakış zamanla sadece elbiseler üzerinde kalmayıp iç giyimlere, çeşitli eşyalar üzerine uygulanmıştır. Kasnağın icat edilmesinden sonra daha ince zarif işlemeler ve değişik motifler ortaya konmuştur. Bu eserlerden örnekler Fransa, İngiltere, İtalya ve Alman müzelerinde teşhir edilmektedir. Teknik buluşların hızlandığı 1960 yılından beri çeşitli nakış makineleri ve son yıllarda deseni bilgisayarda hazırlayıp elektrikle çalışan ve bir defada 4 veya daha fazla motifi aynı anda işleyen bilgisayarlı sanayi nakış makineleri yapılmıştır. Tekstil sektörünün birçok değişik alanına (konfeksiyon, ev tekstili, ev aksesuarları, çeyiz,vb) hizmet verdiği için meslek olarak geniş bir alana sahiptir. Teknolojiye bağlı olarak gelişebilen bu meslek dalı yeniliklere açık olduğu için mevcut durumu ve geleceği güven altındadır. Bu makinelerle işlenen motifler giyim süslemelerine, ev aksesuarlarına, giyim aksesuarlarına, her türlü kumaş ve deri üzerine uygulanmaktadır. Günümüzde yaşam öylesine hızlıdır ki oturup ince işlemeler yapmak bir yana, çoğu zaman günlük işleri yetiştirmek için dahi büyük çabalar sarf etmek zorunda kalınmaktadır. Makine nakışları kısa sürede yapıldığı ve ucuz olduğu için rağbet görmektedir. Bugün makine nakışı sanayi hâline gelmiş durumdadır. Bunun yanı sıra elde işlenen nakışlara da büyük değer verilmekte, bu işi meslek edinenler tarafından da yapılmaktadır. Dekoratif ev tekstili, evlerde ve çevremizde, bugün kullandığımız biçime yakın kullanımları çok uzun zaman önceye, hatta tarih öncesi dönemlere kadar dayanmaktadır. İlkel dönemlerde mağaralarda yaşayan insanların, mağaraların kapılarını örtmekte kullandıkları postlardan başlayan ev tekstili öyküsü, yerleşik toplumlarda halı, kilim, daha sonrasında değerli kumaşları dokumaya başlamasıyla gelişmiştir. Sanayinin gelişmesiyle beraber moda akımlarıyla biçim kazanan önemli sektörler arasına girmiştir. Bugün sahip olduğu güçlü altyapısıyla Türk tekstil sektörü son on yılda dünyanın bu konudaki dev ülkelerinden biri haline gelmiştir. Sektörün üretiminin ağırlıklı olarak yapıldığı iller Bursa (havlu,nevresim,tül), denizli( havlu. nevresim), İstanbul( kumaş, perde), İzmir, Gaziantep, Kayseri, ve Uşak( battaniye) , Kayseri’deki halı tezgahları, Uşak’taki battaniye tezgahları, Denizli’deki havlu tezgahları en güzel örnekleridir. Bu bölgelerde üretim, evlerin alt katlarındaki küçük birer tezgahla başlamış ve dev tesislerin yapımına kadar uzanmıştır.

Alan altında yer alan meslekler

        El sanatları alanından ev ve makine nakışları ve dekoratif ev tekstili dallarından mezun olan öğrenciler sertifikaları ve meslekte kazandıkları yeterlilikler doğrultusunda;

1. Turistik ve hediyelik eşya üretimi yapan işletmeler
2. Sanayi nakışı yapan işletmeler
3. Desen üretimi yapan işletmeler
4. Lazerle aplike kesen firmalar
5. Çeyiz yapan işletmeler
6. El nakışı üretimi yapan atölyeler
7. Makine nakışı üretimi yapan atölyeler
8. Moda evleri
9. Brode deseni hazırlayan firmalar
10. Brode nakışı yapan firmalar
11. Perdeciler
12. Yorgancılar
13. Döşemeciler
14. Mefruşat mağazaları
15. Ev tekstili işletmeleri
16. Kendi işyerinde veya evinde vb. yerlerde çalışabilirler.

Meslek elemanında aranan özellikler

Programın sonunda seçtiği dala yönelik olarak, öğrenci;

• Tüm alanlardaki ortak temel, bilgi ve becerileri kazanabilecektir.
• El sanatları Teknolojisi alanının temel yeterliliklerine  sahip olabilecektir.
• Dalın gerektirdiği işleri yapabilecektir.
• Dalın gerektirdiği özel mesleki yeterlilikleri kazanabilecektir.

Çalışma ortamı ve koşulları

        El ve makine nakışçısı, bu alandan mezun olan öğrenciler nakış yapan işletmelerde, moda evlerinde, el nakışı ve makine nakışı üretimi yapan atölyelerde, desen çizimi yapan firmalarda veya kendi işyerinde çalışma imkanları vardır.

        Dekoratif ev tekstili üretim elemanı, günümüzde oldukça gelişmiş olan bu alanda iş bulma imkanı oldukça geniştir. Mefruşat, tekstil fabrikalarına, alanı ile ilgili büyük ve küçük ölçekli işletmelerde iş bulma imkanı vardır.

İş bulma imkanları

        El sanatları programını bitirenlere “El sanatları Teknikeri” unvanı verilir. El sanatları teknikeri dekoratif ürünler, lif ve boya teknolojisi, el ve makine nakışları, süsleme sanatları, el örgüleri, kirkitli dokuma gibi alanlarda örneği az bulunur kültür zenginliklerimizi modern yöntemlerle geliştirerek ülke ekonomisine ve kültürüne katkı getirici çalışmaları yürütür.

Eğitim ve kariyer imkanları

        Bu alandaki meslekî eğitimini tamamlamış olanlar; Meslek yüksek okullarının (2 yıllık ön lisans);bölümlerine sınavsız geçiş hakkına sahiptir. Mesleki Eğitim Fakültelerin (4 yıllık lisans) Bölümlerini okuyarak alan öğretmeni olabilirler, yada sınav sonuçlarına göre diğer yüksek öğrenim kurumlarını tercih edebilir.

        Mesleki Eğitim Merkezleri çıraklık eğitimi uygulama kapsamına alınan illerde ve meslek dallarında aday çırak, çırak, kalfa ve ustalara eğitim vermek ve çeşitli meslek kursları açmak suretiyle sanayinin ihtiyaç duyduğu nitelikli ara insan gücünü yetiştirmek amacıyla açılan eğitim kurumlarıdır.Halk Eğitimi Merkezleri yaşam boyu öğrenme perspektifi içerisinde her zaman ve her yerde uygulanabilecek yaygın eğitim programları ile her yaş ve düzeyde bireylere eğitim sunmaktadır.Mesleki Eğitim Merkezlerinde, El Sanatları Teknolojisi alanında eğitim verilmektedir. Modüler programlarla meslek liseleri arasında paralellik sağlandığından dolayı yatay ve dikey geçişler olabilecektir.